Gan được ví như “nhà máy lọc độc” của cơ thể, đảm nhiệm nhiều chức năng quan trọng như chuyển hóa, thải độc và dự trữ năng lượng. Tuy nhiên, gan cũng là cơ quan dễ bị tích tụ mỡ một cách âm thầm, tiến triển chậm theo thời gian mà không có biểu hiện rõ ràng.
Nhiều người vẫn nghĩ gan nhiễm mỡ chỉ gặp ở người thừa cân hoặc thường xuyên uống rượu bia. Thực tế, bất kỳ ai cũng có nguy cơ mắc bệnh, kể cả người gầy, ăn uống điều độ và sinh hoạt lành mạnh.
Gan nhiễm mỡ được xác định khi lượng mỡ trong tế bào gan chiếm trên 5–10% trọng lượng gan. Nếu không được phát hiện và điều chỉnh kịp thời, tình trạng này có thể tiến triển thành viêm gan, xơ gan và làm tăng nguy cơ ung thư gan.
Gan nhiễm mỡ có mấy cấp độ?
Gan nhiễm mỡ thường được chia thành 3 cấp độ, từ nhẹ đến nặng, dựa trên mức độ tích tụ mỡ và tổn thương tế bào gan.
1. Gan nhiễm mỡ độ 1 (nhẹ)
Đây là giai đoạn sớm của bệnh, khi mỡ mới bắt đầu tích tụ trong gan và chưa gây tổn thương đáng kể đến chức năng gan.
Người bệnh thường không có triệu chứng rõ ràng. Một số trường hợp có thể cảm thấy mệt mỏi nhẹ, đầy bụng hoặc khó tiêu sau khi ăn nhiều dầu mỡ.
Gan nhiễm mỡ độ 1 thường được phát hiện tình cờ khi siêu âm ổ bụng hoặc xét nghiệm men gan định kỳ. Nếu điều chỉnh sớm chế độ ăn uống, tăng cường vận động và kiểm soát cân nặng, tình trạng gan nhiễm mỡ có thể được cải thiện hoàn toàn.
2. Gan nhiễm mỡ độ 2 (trung bình)
Ở giai đoạn này, lượng mỡ trong gan tăng nhiều hơn, gan có thể to nhẹ và chức năng gan bắt đầu bị ảnh hưởng.
Người bệnh có thể gặp các triệu chứng như mệt mỏi kéo dài, chán ăn, đầy bụng, đau tức vùng hạ sườn phải. Một số trường hợp ghi nhận men gan tăng cao.
Nếu không kiểm soát tốt, gan nhiễm mỡ độ 2 có nguy cơ cao tiến triển sang gan nhiễm mỡ độ 3.
Các yếu tố nguy cơ thường gặp gồm thừa cân, béo phì, ăn nhiều thức ăn chiên xào, sử dụng rượu bia, đái tháo đường và rối loạn mỡ máu.
3. Gan nhiễm mỡ độ 3 (nặng)
Gan nhiễm mỡ độ 3 là giai đoạn nguy hiểm, khi mỡ chiếm tỷ lệ lớn trong gan, kèm theo tình trạng viêm gan và xơ hóa. Tế bào gan bị tổn thương nghiêm trọng, chức năng gan suy giảm rõ rệt.
Người bệnh có thể xuất hiện các biểu hiện như vàng da, vàng mắt, bụng chướng, mệt mỏi kéo dài hoặc sụt cân bất thường.
Ở giai đoạn này, người bệnh cần được theo dõi y tế chặt chẽ, kết hợp điều trị phù hợp và thay đổi lối sống nghiêm túc để hạn chế biến chứng nguy hiểm.
Cách phòng ngừa gan nhiễm mỡ
Để bảo vệ lá gan khỏe mạnh, mỗi người nên duy trì chế độ ăn uống lành mạnh, hạn chế dầu mỡ và rượu bia, tăng cường vận động thể chất, kiểm soát cân nặng và mỡ máu.
Khám sức khỏe định kỳ, đặc biệt là siêu âm gan và xét nghiệm chức năng gan, giúp phát hiện sớm gan nhiễm mỡ và các bệnh lý gan khác.
Gan khỏe là nền tảng của sức khỏe toàn diện. Đừng để gan âm thầm tích tụ mỡ mà bạn không hay biết. Việc kiểm tra định kỳ sẽ giúp bạn chủ động bảo vệ sức khỏe của chính mình.