Đột quỵ (tai biến mạch máu não) là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong và tàn tật vĩnh viễn trên thế giới cũng như tại Việt Nam. Theo thống kê từ Bộ Y tế, mỗi năm nước ta ghi nhận khoảng 200.000 ca mắc mới. Trong tình huống khẩn cấp này, việc sơ cứu đúng cách trong "giờ vàng" đóng vai trò quyết định đến khả năng phục hồi của bệnh nhân.
Dưới đây là những nguyên tắc quan trọng mà bạn cần nắm rõ để bảo vệ người thân và cộng đồng.

1. ĐỘT QUỴ LÀ GÌ? TẠI SAO PHẢI XỬ LÝ NHANH?

Đột quỵ xảy ra khi nguồn máu nuôi não bị gián đoạn đột ngột (do tắc nghẽn hoặc vỡ mạch máu), khiến tế bào não bắt đầu chết chỉ sau vài phút. Việc nhận biết sớm và xử lý đúng cách không chỉ giảm thiểu nguy cơ tổn thương não mà còn nâng cao khả năng hồi phục, tránh các di chứng nặng nề như liệt, mất ngôn ngữ hoặc tử vong.

2. 3 ĐIỀU TUYỆT ĐỐI KHÔNG LÀM KHI NGHI NGỜ ĐỘT QUỴ

Khi phát hiện người bệnh có dấu hiệu méo mặt, yếu tay chân hoặc nói khó, hãy tránh xa 3 sai lầm sau:

Không tự ý cho uống thuốc: Tuyệt đối không cho người bệnh uống thuốc huyết áp, thuốc giảm đau, hay thuốc đông máu khi chưa có chỉ định của bác sĩ. Việc dùng thuốc sai cách có thể khiến tình trạng xuất huyết trầm trọng hơn.
Không cho ăn hoặc uống: Đột quỵ thường gây ra tình trạng rối loạn nuốt. Việc cố gắng cho người bệnh ăn, uống hoặc ngậm thuốc có thể dẫn đến sặc vào đường thở, gây nghẹt thở hoặc viêm phổi cấp.
Không tự di chuyển người bệnh bằng xe cá nhân: Việc chở bệnh nhân bằng xe máy hoặc xe ô tô gia đình không đảm bảo được tư thế an toàn và thiếu thiết bị hỗ trợ y tế, dễ làm tình trạng bệnh xấu đi trên đường đi.

3. 6 VIỆC CẦN LÀM NGAY ĐỂ CỨU SỐNG NGƯỜI BỆNH

Hãy bình tĩnh và thực hiện ngay các bước sau để hỗ trợ bệnh nhân tốt nhất:

Gọi xe cấp cứu ngay lập tức: Liên hệ ngay với cơ sở y tế gần nhất để người bệnh được vận chuyển bằng xe chuyên dụng và chăm sóc bởi đội ngũ chuyên môn.
Giữ tư thế an toàn: Đặt người bệnh nằm nghiêng để bảo vệ đường hô hấp, tránh nguy cơ sặc chất nôn. Nâng nhẹ đầu người bệnh và nới lỏng quần áo cho thông thoáng.
Theo dõi các triệu chứng: Quan sát kỹ các dấu hiệu (méo mặt, nói ngọng, yếu chi) và cố gắng giữ cho người bệnh tỉnh táo bằng cách trò chuyện liên tục.
Cung cấp thông tin chính xác cho nhân viên y tế: Ghi nhớ chính xác thời điểm người bệnh bắt đầu có triệu chứng, tiền sử bệnh lý và các loại thuốc đang sử dụng.
Thực hiện sơ cứu cơ bản (CPR): Trong trường hợp người bệnh bất tỉnh và ngừng thở, hãy thực hiện ép tim ngoài lồng ngực nếu bạn đã được tập huấn kỹ năng sơ cứu.
Hỗ trợ tinh thần: Giữ thái độ bình tĩnh để người bệnh bớt lo lắng, giúp ổn định huyết áp và nhịp tim trong lúc chờ cấp cứu.

LỜI KẾT

Trong cuộc chiến với đột quỵ, "Thời gian là não". Mỗi phút trôi qua đều cực kỳ quý giá. Hãy chia sẻ thông tin này để mọi người xung quanh cùng trang bị kỹ năng sống còn, bảo vệ sức khỏe cho bản thân và gia đình.

Hệ thống Y khoa Ái Nghĩa luôn đồng hành cùng bạn trong việc chăm sóc và bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

(Nguồn tham khảo: Theo khuyến cáo từ Bộ Y tế và Quy trình xử lý đột quỵ chuyên khoa.)